خانه / از تو می پرسند؟ / روایات منقوله؟!

روایات منقوله؟!

روایات منقوله؟!

گاهی اوقات برخی افراد به روایات تعبد خاصی دارند به گونه ای که نمی توانند قبول کنند که ممکن است آن روایت مربوط به شرائط یا زمان خاصی بوده است یا نمی توانند قبول کنند که مثلا در کتاب های (کافی) یا (من لا یحضره الفقیه) روایت اشتباهی وجود داشته باشد. به چنین افرادی چه باید بگوییم؟

جواب: به نظر من بد نیست که برای این افراد برخی از روایات عجیب و غریب یا روایاتی که مربوط به شرائط خاصی است را بخوانید تا متوجه شوند که در روایات چه خبر است. در اینجا به برخی از چنین روایاتی اشاره می کنیم:

الف) رسول خدا صلّى اللَّه علیه و آله فرمود: هر گاه دیدید در روز جمعه مرد سالخورده‏اى اخبار و حکایات جاهلیّت را حکایت میکند سر او را سنگ بزنید اگر چه با سنگریزه باشد. [۱]

ب) از امام صادق علیه السّلام آمده است که آن حضرت فرمود: هر کس در روز جمعه‏ بیتى شعر بخواند بهره و نصیب او از روز جمعه‏ (یا از آن روز پر فضیلت و پربرکت) فقط همان بیتى است که سروده است. [۲]

ج) از عبید اللَّه مرافقى روایت شده که گفت: در مدینه وارد حمّامى شدم پیرمردى را دیدم که سرپرست حمّام بود [باو] گفتم: اى پیرمرد این حمّام از آن‏ کیست؟ گفت: از أبى جعفر محمّد بن علیّ علیهما السّلام (امام باقر علیه السّلام) گفتم. آیا ایشان خود نیز بحمّام مى‏آیند؟ پاسخ داد: آرى، گفتم: هنگامى که بحمّام مى‏آیند چکار میکنند؟ گفت: آن حضرت داخل حمّام مى‏شود و شروع میکند ابتدا پشت زهارش و آنچه اطراف آن است نوره میکشد بعد عورتش را لنگ میپوشاند و مرا صدا میزند و من بقیه بدنش را برایش نوره میکشم. روزى از روزها بآن حضرت عرض کردم آنچه که شما مایل نبودید من آن را ببینم دیدم، آن حضرت فرمود: حاشا، هرگز ممکن نیست دیده باشى، زیرا که نوره خود پوششى است.[۳]

د) یونس بن عمار گوید: بحضرت صادق علیه السّلام عرضکردم: من گرفتار همسایه‏اى- از قریش از آل محرز- شده‏ام که نام مرا فاش کرده و مرا شهره مردم ساخته (که همه مرا بشناسند) هر گاه باو بگذرم گوید: این رافضى است و مالها را بنزد جعفر بن محمد میبرد؟ گوید: حضرت بمن فرمود: در نماز شب باو نفرین کن آنگاه که بسجده روى در سجده‏ آخر از دو رکعت اول، پس خداى عز و جل را حمد کن و تمجید نما و بگو: (آنچه ترجمه‏اش اینست:) بار خدایا فلان پسر فلان مرا شهره مردم کرده، و نام مرا فاش کرده و مرا بخشم آورده و در معرض خطرها قرار داده بار خدایا او را با تیر شتابانى بزن که او را از من باز دارى، بار خدایا مرگش را نزدیک کن و اثرش را از میان بردار، و پروردگارا در آن شتاب کن، الساعه، الساعه (یعنى هم اکنون)، گوید: همین که بکوفه آمدیم شبانه وارد شدیم، و از خانواده خود از حال آن مرد پرسیدم و گفتم: فلانى چه کرد؟ گفتند: مریض و بیمار است، و هنوز سخنم را بپایان نرسانده بودم که صداى شیون از خانه‏اش بلند شد و گفتند: مُرد. [۴]

از این احادیث بسیار زیاد است و اگر شما کتب حدیثی را ببینید از این سبک احادیث در آن زیاد پیدا می کنید. حال افراد چون کتب حدیثی را نخوانده اند فکر می کنند هر آنچه از روایات که به نفع آنها در کتب حدیثی وجود دارد صحیح است در حالی که اگر بقیه ی احادیث را نیز بخوانند متوجه خواهند شد که واقعا نمی توان به هر نقلی و به هر کتابی استناد کرد و آن را وحی منزل برای تمام زمان ها تلقی کرد. در زمینه ی آشنایی بیشتر با روایات می توانید به جزوه ی (۲۰ نکته پیرامون اصول و معیارهای شناخت احادیث و نقل های تاریخی) از همین قلم مراجعه کنید.

اگر واقعا مردم برای خواندن احادیث وقت می گذاشتند متوجه می شدند که در همان کتبی که برای آنها خیلی ارزشمند است روایاتی وجود دارد که اتفاقا بر عکس عقیده ی آنها نیز در آن موجود است مثلا برخی افراد می گویند نهج البلاغه کتاب اخلاق است در حالی که در همان نهج البلاغه به حضرت علی فحش دادن هم نسبت داده شده است.

به هر ترتیب راجع به روایات باید تأمل بیشتری داشت.

دکمه



[۱] – من لا یحضره الفقیه / ترجمه غفارى، على اکبر ومحمد جواد و بلاغى، صدر ؛ ج‏۲ ؛ ص۹۶

[۲] – من لا یحضره الفقیه / ترجمه غفارى، على اکبر ومحمد جواد و بلاغى، صدر ؛ ج‏۲ ؛ ص۹۵

[۳] – من لا یحضره الفقیه / ترجمه غفارى، على اکبر ومحمد جواد و بلاغى، صدر ؛ ج‏۱ ؛ ص۱۵۵

[۴] – الکافی ج: ۲  ص:  ۵۱۲

همچنین ببینید

دو موضوع، دو آسیب شناسی!

  ۷۴۰- اگر بخواهید براى کسانى که تنها به فکر این هستند که در مجالس …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *